از جهنم كه غير از قسم سوم دو قسم ديگر به نوعى دستيابى به خواهش نفس و « خودخواهى » است و خداى سبحان واسطهء در رسيدن به خواهش‌ها قرار مىگيرد لذا مقصود بالذات نبوده و تنها بالتبع و بالعرض مقصود است و تنها قسم سوم است كه عبادت حقيقى و حقيقت عبادت و بندگى است و سپس استاد علامه احاديث و روايات مربوطه را ذكر مىنمايند . ب ) عبادت توجه به خداست و توجه بدون نوعى معرفت معنا نمىيابد و محقق نخواهد شد اگرچه خود عبادت مقدمه معرفت قرار مىگيرد لكن انجام عبادت نياز به شناخت و معرفت دارد و عبادت و معرفت متلازم يكديگرند كه : « العلم مقرون بالعمل ، فمن علم عمل و من عمل علم » . ج ) معرفت محتاج به عمل از دو راه آفاقى و انفسى قابل تصور است كه راه اول تفكر و تدبر در موجودات و مخلوقات و مصنوعات الهى است و راه دوم رجوع و بازگشت به نفس و شناخت و معرفت به خداوند از طريق آن است چه اين‌كه نفس از نظر وجودى هيچگونه استقلالى دارد و كاملا وابسته و غير مستقل است كه شناخت اين موجود كاملا وابسته به شناخت موجود مستقل و مقوم و نگهدارنده آن منتهى خواهد شد و شناخت از راه آفاقى حصولى و شناخت از راه انفسى حضورى و شهودى است كه نوعى فناء ذاتى است كه هم خداشناسى انفسى و درونى است و هم خودشناسى حقيقى كه هر چيز را از طريق او و با او مىشناسد . در اين‌جا نيز استاد علامه به احاديث و روايات بسيار ناب و عميق و معرفت‌زا استناد و استشهاد كرده‌اند . د ) راه نفس‌شناسى شهودى راه انقطاع از غير خدا و توجه و اتصال به خداوند سبحان و مشغول شدن به او خواهد بود كه در اثر مراعات دستورات شرع مقدس چون : توبه ، انابه ، محاسبه ، مراقبه ، صمت ، جوع ، خلوت ، بيدارى و . . . سالك در مقام مجاهدهء با نفس و انديشه‌ورزى و پندآموزى و عبادات الهى غفلت از نفس و توجه تام